دفاع شخصی در برابر چند مهاجم؛ وقتی فرار گزینه اول نیست

دفاع شخصی در برابر چند مهاجم؛ وقتی فرار گزینه اول نیست

سر کلاس، تقریباً همه شاگردها توی سناریوی چند مهاجم یه اشتباه رو تکرار می‌کنن: وایمیسن. چرا وایسادن یعنی محاصره، و چی واقعاً زیر استرس کار می‌کنه.

هر وقت سر کلاس سناریوی چند مهاجم تمرین می‌کنیم، یه صحنه تکراری دارم که از قبل می‌دونم اتفاق می‌افته. شاگرد وسط وایمیسه، دو سه نفر از زاویه‌های مختلف نزدیکش می‌شن، و اون... همون‌جا می‌مونه. پاهاش قفل می‌شه. می‌خواد کار نفر اول رو تموم کنه بعد بره سراغ بعدی. تا به خودش بیاد، محاصره شده.

تقریباً همه اینکارو می‌کنن. بار اول، همه.

چرا؟ چون همه تمرین‌هایی که تا اون روز کردن، یک‌به‌یک بوده. کل آموزش دفاع شخصی کلاسیک روی فرض یه حریف بنا شده. ولی واقعیت خیابون قرارداد نمی‌بنده که یه نفر باشه.

قانون بازی عوض می‌شه

با یه نفر، شما فاصله و زاویه و زمان رو کنترل می‌کنین. با دو سه نفر، هر ثانیه‌ای که با یکی درگیرین، بقیه دارن از زاویه کورتون جا می‌گیرن. پس هدف عوض می‌شه. دیگه «بردن» معنی نداره. هدف فقط یه چیزه: بیرون رفتن، توی کوتاه‌ترین زمان.

مهم‌ترین اصل: وانستا

نمایش دونفره یک تکنیک دفاع شخصی توسط مربیان

همون اشتباهی که سر کلاس می‌بینم. وایسادن یعنی اجازه دادن به محاصره. حرکت مداوم، چرخیدن، عقب‌عقب رفتن اگه لازم شد. کاری کنین مجبور بشن پشت سر هم بیان، نه با هم:

  • سمت دیوار یا گوشه یا هر مانعی که یه طرفتون رو ببنده.
  • هیچ‌کس پشت سرتون نباشه. حس کردین داره شکل می‌گیره؟ بچرخین.
  • درگاه و راهروی باریک دوستتونه. فضای باز، دشمن.

اگه مجبور به درگیری شدین، کدومو بزنین

کتاب‌ها می‌گن «رهبر گروه رو هدف بگیر». حرف قشنگیه. توی تمرین هم جواب می‌ده، چون همه آرومن و می‌شه فکر کرد. ولی راستش، من شک دارم کسی وسط استرس واقعی بتونه وایسه و تحلیل کنه رهبر کدومه. همین درباره «از محیط استفاده کن» هم صادقه. هر دو توصیه درستن، ولی فقط برای کسی که بارها زیر فشار تمرینشون کرده باشه. با خوندن مقاله، هیچ‌کدوم توی لحظه یادتون نمیاد. اینو صادقانه می‌گم چون خود این مقاله هم مقاله‌ست.

پس یه قاعده ساده‌تر بدم که زیر استرس هم بمونه: نزدیک‌ترین تهدید رو بزن و از فضایی که باز می‌شه برای خروج استفاده کن. همین.

زمین ممنوع

تمرین کنترل روی زمین در دفاع شخصی

توی یکی از همین تمرین‌های گروهی، شاگردی که اتفاقاً کارش توی گراپلینگ خوب بود، با نفر اول رفت زمین. عادتش بود، سال‌ها همینو تمرین کرده بود. دو ثانیه بعد دو نفر دیگه بالای سرش بودن و تمرین همون‌جا تموم شد. کارش تموم بود و خودش هم فهمید.

اینو جدی بگیر: توی سناریوی چند نفره، زمین یعنی پایان. حتی اگه جوجیتسوت عالی باشه. روی زمین از دید بقیه خارجی و در برابر لگد بی‌دفاع. روی پا بمون، هر طور شده.

ربطش به هوش رزمی

این سناریو دقیق‌ترین آزمون هوش رزمیه. چند تهدید هم‌زمان، زمان کم، و ذهنی که باید اولویت‌بندی کنه. کسی که آروم می‌مونه و ساده تصمیم می‌گیره، شانس بیشتری داره تا کسی که ده تا تکنیک بلده و زیر فشار قفل می‌کنه. سر کلاس هم برای همین سناریوی چندنفره رو با شدت کم ولی استرس واقعی تمرین می‌کنیم، نه فقط حرکات رو. درباره انتخاب سبک مناسب دفاع شخصی هم قبلاً مفصل نوشتم.

جمع‌بندی

خلاصه اگه یه چیز بمونه: وانستا. حرکت کن، نذار محاصره شکل بگیره، روی پا بمون، و اولین فرصت خروج رو بگیر. بردن توی این سناریو یعنی سالم بیرون اومدن. هیچ معنی دیگه‌ای نداره. اگه هنوز مقاله زبان بدن و پیشگیری از درگیری رو نخوندی، اول اونو بخون؛ بهترین مبارزه با چند نفر، اونیه که اصلاً شروع نشه.

سوالات متداول

ایستادن. تقریباً همه در اولین تمرین همین کار را می‌کنند و محاصره می‌شوند. حرکت مداوم، تنها چیزی است که جلوی محاصره را می‌گیرد.

روی کاغذ بله، ولی زیر استرس واقعی تشخیص رهبر تقریباً ممکن نیست. قاعده ساده‌تر که در لحظه می‌ماند: نزدیک‌ترین تهدید را بزن و از فضای بازشده برای خروج استفاده کن.

چون روی زمین از دید بقیه خارج می‌شوید و در برابر لگدها بی‌دفاعید. حتی اگر گراپلینگ‌تان عالی باشد، در سناریوی چند نفره زمین یعنی پایان.

نه. توصیه‌ها فقط برای کسی در لحظه کار می‌کنند که بارها زیر فشار و استرس واقعی تمرین‌شان کرده باشد. تمرین سناریومحور جایگزین ندارد.
احسان دیبازر
سلام، من احسان دیبازر هستم
مربی هنرهای رزمی و دفاع شخصی | کارشناس ارشد علوم ورزشی | توسعه‌دهنده مفهوم هوش رزمی

سال‌هاست زندگی من با ورزش‌های رزمی گره خورده؛ اما چیزی که همیشه بیشتر از مدال، مدرک یا مسابقه برایم اهمیت داشته، رشد انسان‌ها بوده است.

من باور دارم هنرهای رزمی فقط برای مبارزه نیستند. اگر درست آموزش داده شوند، اعتمادبه‌نفس می‌سازند، قدرت تصمیم‌گیری را بالا می‌برند، ذهن را تحت فشار آرام‌تر می‌کنند و به آدم‌ها یاد می‌دهند در موقعیت‌های سخت بهتر عمل کنند.

امروز تمام این تجربه‌ها را در یک مسیر واحد به کار گرفته‌ام؛ مسیری که آن را «هوش رزمی» می‌نامم — توانایی حفظ آرامش زیر فشار، تصمیم‌گیری درست، کنترل ذهن و محافظت مؤثر از خود و عزیزانت.

با احسان دیبازر بیشتر آشنا شوید

دیدگاهِ شما

در پاسخ به

برای ثبتِ دیدگاه نیازی به عضویت نیست — دیدگاهتان پس از تأیید و پاسخ نمایش داده می‌شود.

اگر می‌خواهید وقتی پاسخ دادیم خبردار شوید.
مطالب مرتبط
دفاع شخصی در آسانسور و فضاهای بسته؛ قوانین متفاوت وقتی فرار ممکن نیست
دفاع شخصی

دفاع شخصی در آسانسور و فضاهای بسته؛ قوانین متفاوت وقتی فرار ممکن نیست

  • ۱۴۰۵/۰۵/۰۴

یکی از سوالایی که سر کلاس زیاد ازم می‌پرسن، مخصوصاً خانم‌ها، همینه: «توی...

دفاع شخصی برای سالمندان؛ واقع‌بینانه و بدون تکنیک‌های خطرناک
دفاع شخصی

دفاع شخصی برای سالمندان؛ واقع‌بینانه و بدون تکنیک‌های خطرناک

  • ۱۴۰۵/۰۵/۰۴

یه شاگرد داشتم حدوداً ۶۰ ساله. اولش اصلاً برای دفاع شخصی نیومده بود. اوم...

راهنمای جامع آموزش دفاع شخصی در خانه
دفاع شخصی

راهنمای جامع آموزش دفاع شخصی در خانه

  • ۱۴۰۲/۰۹/۱۲

آموزش دفاع شخصی در خانه یکی از مهارت‌های اساسی است که هر فرد باید به آن...

آموزش مهارت‌های فردی در کلاس دفاع شخصی
دفاع شخصی

آموزش مهارت‌های فردی در کلاس دفاع شخصی

  • ۱۴۰۲/۰۹/۰۶

هدف از شرکت در کلاس دفاع شخصی، دستیابی به مهارت‌های فردی در برابر تهدیده...

برترین باشگاه دفاع شخصی در تهران
دفاع شخصی

برترین باشگاه دفاع شخصی در تهران

  • ۱۴۰۲/۰۸/۳۰

باشگاه دفاع شخصی جایی برای بالغ‌شدن جسم و ذهن است. زمانی که انگیزه لازم...

آشنایی با دفاع شخصی خیابانی حرفه ای
دفاع شخصی

آشنایی با دفاع شخصی خیابانی حرفه ای

  • ۱۴۰۲/۰۴/۰۵

چرا جوجیتسوی برزیلی در دعوای خیابانی موثر است؟ چیزی که اکثر مردم تشخیص ن...

از جدیدترین مقالات باخبر شوید

با عضویت در خبرنامه، جدیدترین مقالات و آموزش‌ها را دریافت کنید.